• General


    Καλωσόρισες!

    Το πρόγραμμα κατάρτισης «Γίνε Πολίτης Δημοσιογράφος με το Κινητό σου» έχει σκοπό την βασική κατάρτιση νέων 18 – 28 ετών σε θέματα σχετικά με την άσκηση του λειτουργήματος «δημοσιογραφία του πολίτη», με εργαλείο διεξαγωγής και μέσο δημοσίευσης το κινητό τηλέφωνο.

    Το εγχείρημα αυτό προέκυψε από την διαπιστωμένη ανάγκη κάλυψης του ελλείμματος γνώσεων και τεχνικής που έχουν οι νέοι «ερασιτέχνες της δημοσιογραφίας». Συγκεκριμένα, ο στόχος του προγράμματος είναι να δώσει άρτια απάντηση σε τρία πεδία: στην έλλειψη δημοσιογραφικής εκπαίδευσης, στην έλλειψη προσδιορισμού του ρόλου του πολίτη-δημοσιογράφου και στην έλλειψη γνώσης της κατάλληλης αξιοποίησης των δυνατοτήτων των σύγχρονων κινητών τηλεφώνων για παραγωγή δημοσιογραφικού έργου.

    Το εκπαιδευτικό υλικό που δημιουργήθηκε έχει διαμορφωθεί τόσο για τη διεξαγωγή σεμιναρίου δια ζώσης, όσο και για την αυτοεκμάθηση μέσω της πλατφόρμας Moodle (elearn.ellak.gr), με άδεια χρήσης CC-BY-SA. Το υλικό ακολουθεί τις αρχές της εκπαίδευσης ενηλίκων και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων:

    • δημοσιευμένα άρθρα και άλλη σχετική βιβλιογραφία
    • παρουσιάσεις εμπλουτισμένες με παραδείγματα
    • διαδικτυακές πηγές με χρήσιμο εκπαιδευτικό υλικό
    • βιντεοπαρουσιάσεις και μαγνητοσκοπημένες διαλέξεις
    • υποδειγματικές δραστηριότητες που οδηγούν σε αξιολόγηση

     

    Επίσης, τα υλικό έχει διαμορφωθεί σε τρόπο ώστε:

    • να διευκολύνει και να καθοδηγεί τους εκπαιδευόμενους στη μελέτη τους
    • να προάγει την αλληλεπίδραση των εκπαιδευομένων με το εκπαιδευτικό υλικό
    • να αξιοποιεί την πολυτροπικότητα και τα πολυμέσα (γραπτό και βιντεοσκοπημένο  λόγο, οπτικά και ηχητικά ερεθίσματα) για να επεξηγήσει έννοιες και να τις παρουσιάσει με εύληπτο και κατανοητό τρόπο, καθώς και να προσελκύσει και να διατηρήσει το ενδιαφέρον των εκπαιδευομένων
    • να επιτρέπει την αξιολόγηση και ενημέρωση των εκπαιδευόμενων για την πρόοδό τους.

     

    Η ύλη χωρίζεται σε οκτώ (8) ενότητες, με τρία μαθήματα σε κάθε ενότητα. Στο τέλος κάθε μαθήματος προτείνονται δραστηριότητες, προκειμένου να εμπεδώσει ο συμμετέχων τα κρίσιμα σημεία της ύλης και να εξοικιωθεί με την χρήση των αντίστοιχων εργαλείων. Επίσης, στο τέλος κάθε μαθήματος παρέχεται βιβλιογραφία, που επιτρέπει την εμβάθυνση στα ζητήματα που τέθηκαν.

    Για την αξιολόγησή τους, οι εκπαιδευόμενοι συμμετέχουν στην ολοκλήρωση δραστηριοτήτων που συνδυάζουν θεωρία, εξάσκηση και υλοποίηση. Κρίνονται με τον ίδιο συντελεστή βαρύτητας, με βαθμολογία από 1 έως 100 και βάση επιτυχούς παρακολούθησης το 51. Οπότε, η τελικά βαθμολογία προκύπτει βάσει του ακόλουθου απλού τύπου:

    Ω = (Ζ1 +Ζ2 +… ΖΝ)/Ν

    όπου:    Ζi = η βαθμολογία ανά δραστηριότητα, με άριστα το 100

                Ν = ο συνολικός αριθμός των δραστηριοτήτων

                Ω = η τελική βαθμολογία του εκπαιδευόμενου

    Παράδειγμα: Έστω ότι ο συνολικός αριθμός των δραστηριοτήτων είναι πέντε  (Ν = 5).

    Αν ο εκπαιδευόμενος ολοκλήρωσε όλες τις δραστηριότητες και βαθμολογήθηκε με 60, 80, 100, 80, 80, τότε Ω = (60+80+100+80+80)/5 = 400/5 = 80

    Αν ο εκπαιδευόμενος ολοκλήρωσε μόνο τις τρεις δραστηριότητες και βαθμολογήθηκε στις τρεις με 60, 80, 100 και στις δύο με 0, τότε Ω = (60+80+100+0+0)/5 = 240/5 = 48

    Οι εκπαιδευόμενοι που δεν ολοκλήρωσαν με επιτυχία κάποιες δραστηριότητες έχουν το δικαίωμα να ξαναπροσπαθήσουν όσες φορές χρειαστεί ωσότου αποκτήσουν βαθμολογία επιτυχούς παρακολούθησης (51 έως 100).

     

    Πεποίθησή μας είναι ότι, στο τέλος αυτού του προγράμματος κατάρτισης, οι συμμετέχοντες θα έχουν μάθει όλα όσα απαρτίζουν τον τίτλο του και το πώς επιτυγχάνεται η ολότητά του. Δηλαδή, θα έχουν μάθει:

    • τι είναι και πώς λειτουργεί ο δημοσιογράφος,
    • τι είναι και πώς λειτουργεί ο πολίτης-δημοσιογράφος,
    • τι είναι και πώς λειτουργεί ο πολίτης-δημοσιογράφος-με το κινητό του

    Τα μόνα προαπαιτούμενα είναι να έχει κανείς

    • τις βασικές δεξιότητες πληροφορικής για διαδικτυακή πλοήγηση/ανάγνωση/γραφή και
    • να έχει επάρκεια ανάγνωσης και κατανόησης στα Αγγλικά – λόγω του ότι η βιβλιογραφία της ύλης προέρχεται κυρίως από τον αγγλόφωνο κόσμο.

     

    Ο συγγραφέας του εκπαιδευτικού υλικού,

    Τάσος Καφαντάρης

    Ηλ. Μηχ. Η/Υ – Δημοσιογράφος Επιστημών


    ΥΓ: Μπορείς να παρακολουθήσεις αυτό το πρόγραμμα κατάρτισης και μέσα από το κινητό σου τηλέφωνο, αν εγκαταστήσεις την δωρεάν εφαρμογή Moodle (για Android ή iPhone iOS).


     


  • Ε4 - Μάθημα 3ο

    Στο τρίτο μάθημα ολοκληρώνουμε τη μελέτη μας στην τέχνη της συνέντευξης με το πέμπτο και τελευταίο της στάδιο, το γράψιμό της. Το γράψιμο είναι κυριολεκτικό αν πρόκειται να δημοσιευτεί η συνέντευξη ως κείμενο, αλλά μπορεί να αναφέρεται στο μοντάζ αν πρόκειται να δημοσιευτεί ως βίντεο ή podcast. Η επιμέλεια του κειμένου/βίντεο/podcast είναι απαραίτητη, είτε ήταν η συνέντευξη μακροσκελής είτε σύντομη.


    Περιεχόμενα 3ου μαθήματος

    • Τρόπος παρουσίασης συνέντευξης
    • -   Το γράψιμο της συνέντευξης
    • -   Τα βήματα του γραψίματος
    • Ανάλυση μιας συνέντευξης

    (Στα επόμενα, θα χρησιμοποιούμε το ρήμα «γράφω» και τα παράγωγά του αναφερόμενοι  τόσο στον γραπτό λόγο όσο και στον ηχογραφημένο/βιντεοσκοπημένο).

     

    Τρόπος παρουσίασης συνέντευξης


     

    Πέμπτο στάδιο: Το γράψιμο της συνέντευξης

    Αμέσως μετά την ολοκλήρωση της συνέντευξης, πρέπει να αρχίσεις να εργάζεσαι για τη συγγραφή της, ενόσω τα όσα άκουσες είναι ακόμη φρέσκα στη μνήμη σου.

    Θυμίζουμε ότι μια συνέντευξη:

    1. αποσκοπεί στην εξήγηση γεγονότων και φαινομένων

    2. βασίζεται στη συνεργασία μεταξύ του δημοσιογράφου και του συνομιλητή του

    3. παίρνεται από άτομο που είναι σε θέση να μιλήσει για το θέμα

    4. δεν είναι μια απλή «κουβεντούλα»

    5. δεν είναι «δοξολογία» ενός ατόμου ή του φορέα που εκπροσωπεί.

     

    Η αναζήτηση για το επίκεντρο της ιστορίας που θέλεις να γράψεις άρχισε με την πρώτη σου ιδέα γι’ αυτήν και συνεχίζεται μέσα από τη διαδικασίας συγκέντρωσης στοιχείων. Το ποιο πραγματικά θα είναι το επίκεντρο που πρέπει να εστιάσεις θα έχει προκύψει ακριβώς πριν αρχίσει να γράφεις το άρθρο. Όμως, συχνά αυτή η εστίαση μπορεί να σου φαίνεται κάπως ασαφής. Τότε, το πιο κρίσιμο βήμα για την ολοκλήρωση του άρθρου σου μπορεί να είναι αυτό που είναι από τα πιο δύσκολα να διδαχθεί: σκέψη.

    Σκέψου το πώς θα απαντούσες στα ακόλουθα ερωτήματα;

    1. Γιατί έχει σημασία αυτή η ιστορία;

    2. Ποιο είναι το κύριο μήνυμά της;

    3. Γιατί λέμε αυτή την ιστορία;

    4. Τι λέει αυτή η ιστορία για εμάς και τον κόσμο μας;

    5. Ποια είναι η ιστορία με μια λέξη;

    Το κλειδί είναι να σκεφτείς την ιστορία σου σαν να είναι μια εικόνα. Φαντάσου ότι κρατάς μια φωτογραφική μηχανή και στοχεύεις σε ένα θέμα, αλλά πρέπει να εστιάσεις κάπου. Ποιος είναι ο πρωταγωνιστής της εικόνας; Χρειάζεται να μεγεθύνεις, κόβοντας κομμάτια από την εικόνα, ή πρέπει να συμπεριλάβεις στο υπόβαθρο πράγματα απαραίτητα για την κατανόηση; Για να βρείς το σωστό επίκεντρο, μην περιοριστείς στο προσωπικό σου κριτήριο: σκέψου τι θα ήθελε και ο αναγνώστης σου.

    Το πιο δύσκολο πράγμα είναι το να αποφασίσεις τι θα αφήσεις έξω από την ιστορία, λόγω περιορισμού χώρου ή χρόνου ανάγνωσης. Εδώ είναι που οι σημειώσεις σου κατά τη διάρκεια της συνέντευξης θα σε βοηθήσουν στο τι είναι απαραίτητο και τι όχι. Επίσης, θα σε βοηθήσει το να σκεφτείς σαν «πωλητής»: Αν ήταν να πουλήσεις την ιστορία σου στον αρχισυντάκτη μιας εφημερίδας, ποια νομίζεις ότι θα ήταν τα πιο δυνατά σημεία της και ποια τα πιο αδύνατα; Ποιος θα ήταν ο πιο σωστός τίτλος της και ποιος ο πιο κατάλληλος υπότιλος;


    Τα βήματα του γραψίματος


    • Βάζεις μπροστά την καταγραφή της συνέντευξης (ηχογράφηση ή βίντεο) και και την μεταγράφεις σε κείμενο.

    • Προσέχεις να αφαιρέσεις τις όποιες επαναλήψεις ή να διευκρινήσεις τις όποιες διφορούμενες εκφράσεις, έχοντας πάντα κατά νου την οικονομία του λόγου: Ακόμη κι αν μια συνέντευξη διάρκεσε μία ώρα, το κοινό σου δεν πρόκειται να διαβάσει παραπάνω από το αντίστοιχο δύο σελίδων εφημερίδας.

    • Πριν από τον τίτλο, στο τελικό κείμενο θα πρέπει να έχει μπει ένας υπέρτιτλος που αναφέρει το όνομα και την ιδιότητα του ατόμου που πήρες συνέντευξη και, αν κρίνεις απαραίτητο, τον λόγο/αιτία της συνέντευξης (π.χ.: Αποκλειστική συνέντευξη του καθηγητή βιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Σαν Ντιέγκο, Κυριάκου Νικολάου, για τα Νομπέλ της Συνθετικής Χημείας).

    • Ο τίτλος της συνέντευξης είναι κάτι που μπορείς να αποφασίσεις στο τέλος, αφού έχεις κατασταλάξει στο τι θα γράψεις. Λογικά, θα φτιαχτεί από μία ιδιαίτερα σημαντική απάντηση που σου έδωσε ο συνεντευξιαζόμενος. Ωστόσο, ένα πρόβλημα είναι το μικρό μήκος που πρέπει να έχει ένας τίτλος. Γι’ αυτό, θα πρέπει να ψάξεις προσεκτικά το ποιο είναι το απόσπασμα φράσης του που αποδίδει την κεντρική ιδέα της συνέντευξης, χωρίς να αλλάζει το νόημα ή  να το αλλοιώνει.

    • Αν η κεντρική ιδέα της συνέντευξης αποδίδεται με δύο φράσεις που δεν μπορούν να συντομευτούν, τότε και οι δύο φράσεις θα πρέπει να μπουν στον τίτλο.

    • Μην αντλείς τον τίτλο από τις πρώτες παραγράφους της συνέντευξης, καθώς αυτό θα αποτρέψει τον αναγνώστη από να διαβάσει τη συνέχεια.

    • Ιδιαίτερη πρέπει να είναι η φροντίδα σου για το πώς θα γράψεις την εισαγωγή της συνέντευξης, ώστε να προσελκύσεις το ενδιαφέρον του αναγνώστη, δουλεύοντας τόσο τη μορφή της όσο και την ουσία της. Η εισαγωγή πρέπει να περιλαμβάνει ένα συνοπτικό προφίλ του ερωτηθέντος, καθώς και αναφορά στο πλαίσιο που δόθηκε η συνέντευξη, την ημερομηνία και τον τόπο της συνέντευξης.

    • Η παρουσίαση της συνέντευξης, στη συνέχεια, μπορεί να ακολουθήσει την κλασική μορφή «ερώτηση - απάντηση» ή μπορεί να πάρει της μορφή αφήγησης. Η διαδοχή των ερωτήσεων και απαντήσεων δεν είναι απαραίτητο να είναι πιστά η ίδια με αυτήν που είχε στη  μαγνητοφωνημένη συνέντευξη.

    • Αν επιλέξεις την αφήγηση, θα πρέπει όποτε παραθέτεις κυριολεκτικά λόγια του συνεντευξιαζόμενου να τα περικλείεις με εισαγωγικά, για να τονιστεί η πιστότητα της απόδοσής τους. Δεν πρέπει να διορθώνεις τις απαντήσεις που πήρες, ή να προσθέτεις στοιχεία σε αυτές, ή να διαστρεβλώσεις το νόημά τους – έστω και άθελά σου – μέσω αναδιατύπωσης της σειράς των λέξεων.

     

    Ανάλυση μιας συνέντευξης

    Ας μελετήσουμε στη συνέχεια το πώς γράφτηκε η συνέντευξη ενός δημοσιογράφου που κατεξοχήν έπαιρνε συνεντεύξεις – πριν γίνει ζωγράφος.

    _ _ _ _ _


    «O Θανάσης Λάλας και το φαινόμενο της ανοιχτής θάλασσας»

    http://parallaximag.gr/thessaloniki/reportaz/o-thanasis-lalas-ke-to-fenomeno-tis-ano

     

    Πότε και πώς γίνεται «αυτό το κλικ», που σε κάνει να αλλάξεις γραμμή πλεύσης; Πώς γίνεται να είσαι ηττημένος αλλά να νιώθεις ευτυχής; Ο Θανάσης Λάλας μιλά για την  δύναμη της απόφασης, ενοχές, ήττες, χρόνια που εκλάπησαν, υγρούς ανθρώπους στην Θεσσαλονίκη, τον Κωστόπουλο και την Κρίση - που δεν υπάρχει. Μας καλεί στην πρώτη έκθεση ζωγραφικής που διοργανώνει στην Θεσσαλονίκη, να γίνουμε κοινωνοί της ελευθερίας που απολαμβάνει πλέον ο ίδιος μέσω της τέχνης και να τον γνωρίσουμε από την αρχή, ως φαινόμενο ανοιχτής θάλασσας.

    (1) Ζήσατε στην Θεσσαλονίκη 4,5 χρόνια ως φοιτητής. Τι θυμάστε από εκείνα τα χρόνια;

    Την θάλασσα και την ομίχλη. Δεν έζησα την πόλη μόνο ως φοιτητής. Στην Θεσσαλονίκη ερχόμουν από παιδί, κάθε καλοκαίρι, στην αδελφή της μητέρας του και καθόμουν ένα ολόκληρο μήνα. Θυμάμαι εκδρομές στον Μπαξέ, μπάνια στην Επανομή. Και μετά ήρθα να σπουδάσω, στο Οικονομικό της Νομικής.

    (2) Ήταν η πόλη διαφορετική τότε;

    Ποτέ δεν είναι η πόλη διαφορετική, οι άνθρωποι αλλάζουν. Η Θεσσαλονίκη είναι η ωραιότερη πόλη του κόσμου, μαζί με την Κωνσταντινούπολη. Μια πόλη η οποία στην εποχή της ακινησίας, έχει ένα χώρο στον οποίο η κίνηση είναι αέναη, είναι μια πόλη-έμπνευση.  Και οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί εδώ. Είναι πιο υγροί οι άνθρωποι στην Θεσσαλονίκη. Στα συναισθήματα. Τα συναισθήματά τους έχουν σάρκα, πιάνονται, οι αισθήσεις τους είναι σε ένταση.

    (3) Ενώ στην Αθήνα;

    Είναι ξεραμένοι  οι άνθρωποι. Στην Αθήνα συνέβη μεταπολεμικά η συσσώρευση τελείως αντιφατικών στοιχείων, με μόνη επιδίωξη την επιβίωση. Η επιβίωση από μόνη της είναι ένα εφαλτήριο για να πας κάπου, αλλά από ένα σημείο και μετά εάν το ζητούμενο είναι μόνο υλικά αγαθά, δημιουργεί ένα είδος ξηρασίας. Εσείς δεν το ’χετε αυτό εδώ, γιατί είναι η πόλη έτσι. Είναι σαν να μου λέτε γιατί είναι τόσο όμορφα στο Παρίσι; Γιατί είναι η πόλη του φτωχού. Και τίποτα να μην μπορείς να κάνεις, βγαίνεις μια βόλτα. Συναντάς ένα ποτάμι σε κίνηση. Είναι ωραία.

    (4) Και η Αθήνα είναι ωραία…

    Όσο ωραία και να είναι οι άνθρωποι στην Αθήνα είναι αδηφάγοι. Έχουν ανταλλάξει ηχηρή χειραψία με την απληστία. Μάθανε να καλύπτουν το κενό τους πετώντας μέσα διάφορα σκουπίδια.

    (5) Έχετε επηρεαστεί από αυτήν την πόλη; Υπήρξατε ποτέ άπληστος;

    Βέβαια, υπήρξα. Εγώ τουλάχιστον έχω κάνει πάρα πολλά λάθη, γι’ αυτό είμαι εξαιρετικά ήρεμος τώρα, γιατί τα βλέπω. Υπήρξα άπληστος στην άσκοπη χρήση του  χρόνου. Διέθετα  τον χρόνο λάθος. Για να μπορείς  να προχωράς στην ζωή πρέπει να διαθέτεις κάποια ποσοστά σκέψης, ανάσας, διαβάσματος, επικοινωνίας με άλλους ανθρώπους. […] Σιγά σιγά, παίρνοντας μια βαθιά υποχρεωτική ανάσα από τα πράγματα γύρω μου κατάλαβα ότι αυτό το πράγμα δεν θα μπορούσε να προκύψει αλλιώς, παρά μόνο αν αποφασίσω. Όταν αποφασίζεις, πονάς. Η απόφαση είναι πάντα ένα πράγμα που κάτι αφήνει απέξω, κάτι πρέπει να εγκαταλείψεις. Γι΄ αυτό και σε όλες τις συνεντεύξεις ρωτούσα ποιο είναι το κόστος της επιτυχίας. Η επιτυχία είναι ένα λεωφορείο που μέσα της σε παίρνει ο ύπνος. Και φτάνεις στο τέρμα χωρίς να έχεις πάρει είδηση τίποτα, ούτε την στάση που πρέπει να κατέβεις. Η αποτυχία λοιπόν έχει κέρδος και η αποτυχία κόστος μεγάλο.

    (6) Για σας ποιο ήταν;

    Εγκατέλειψα τα πιο σημαντικά πράγματα της ζωής μου για τα ασήμαντα.

    (7) Ποια είναι τα σημαντικά; Τα παιδιά σας;

    Καθόλου! Είναι σχεδόν αποτυχημένοι αυτοί που λένε ότι τα παιδιά τους είναι το πιο σημαντικό πράγμα της ζωής τους. Επιτυχημένοι γονείς μεν αλλά αποτυχημένοι άνθρωποι. Δεν είναι έργο τέχνης το παιδί σου. Ο καθένας πάει εκεί που αυτός ορίζει, όχι εκεί που του έχεις ορίσει εσύ. Ένα κομματάκι επιρροής μπορεί να έχεις αλλά δεν είσαι μόνο εσύ. Είναι σαν τους γονιούς: ενώ τα παιδιά τους είναι εννιά ώρες στη σχολή και με τους φίλους τους, νομίζουν ότι τα καθοδηγούν αυτοί, που τα βλέπουν μισή ώρα το βράδυ πριν τον ύπνο. Και όχι όλοι οι άλλοι.. (γελάει)

    (8) Για τι μετανιώνετε λοιπόν;

    Που δεν ζω σαν συγγραφέας, που δεν διαθέτω τον χρόνο μου στους ανθρώπους που έχω ανάγκη. Μετανιώνω που δεν διέθεσα τον χρόνο μου σε αυτό το ουσιαστικό εμείς και όχι σε αυτό το χαζοχαρούμενο ναρκισσισμό του εγώ.

    (9) Περάσατε και από αυτό το στάδιο;

    Ναι, κι ας ήμουν χοντρός!

    (10) Σας επηρέασε αυτό ποτέ;

    Ένας υπέρβαρος  άνθρωπος χάνει ένα μεγάλο μέρος μιας ελαφρότητας… ενδιαφέρουσας. Και μετά χρειάζεται μια ισορροπία. Βέβαια γίνεσαι ένας καλλιτέχνης της δικαιολογίας και του άλλοθι. Στην πραγματικότητα δεν είσαι τίποτε άλλο παρά ένας αδύναμος που δεν θες να αποφασίσεις.

    (11) Σας βλέπω πολύ κατασταλαγμένο! Έτσι ήσασταν πάντα; Ο Λάλας του Βήματος με τον ζωγράφο είναι το ίδιο πράγμα; (γελάει)

    Τότε έψαχνα να βρω ήρωες. Είχα αποφασίσει ότι είμαι ένας άνθρωπος με ειδική ανάγκη, που πρέπει κάποιος να έρθει με το καροτσάκι και να με βγάλει στον δρόμο της διανόησης. Δεν πίστευα ότι είμαι ένας άνθρωπος που μπορώ να κάνω μοναχικούς περιπάτους προς την διανόηση. Με ενδιέφερε πάρα πολύ να συναντάω τον Φιλιπ Ροθ, τον Τζον Νας κλπ. για να νιώσω αυτήν την εσωτερική πυροδότηση. Τώρα αυτοπυροδοτούμαι. Χωρίς να παύουν να με ενδιαφέρουν οι άλλοι.

    (12) Θέλω να μου πείτε όμως, πως σας επηρέασε η αναμέτρηση με το σύστημα, μέσα στο οποίο ήσασταν ψηλά (γνέφει συγκαταβατικά). Βγήκατε αλώβητος από αυτό; Ο φοιτητής Θανάσης που έβγαζε το Περιοδικό είναι ο ίδιος με τώρα;

    Αυτό είναι  πολύ μεγάλη κουβέντα. Κοιτάξτε, δεν νιώθω ένας άτυχος άνθρωπος. Για μένα ήταν πολύ μεγάλο για την ηλικία που μου συνέβη να βγάζω περιοδικό στα 19 μου χρόνια και μια ομάδα ανθρώπων να πηγαίνουν στα βιβλιοπωλεία και να το παίρνουν. Και μετά ήταν πολύ μεγάλο πράγμα, ενώ δεν ήξερα να μιλάω σε ένα ραδιόφωνο, μέσα σε 8 -10 μήνες να κάνω μια εκπομπή μεγάλης ακροαματικότητας (Κακά Παιδιά) και να με σταματάνε οι άνθρωποι στον δρόμο. Μου συνέβησαν απίστευτα πράγματα στην ζωή μου. Επομένως από την μια μεριά είμαι φοβερά τυχερός άνθρωπος. Η τύχη όμως μπορεί να γίνει πιο βαρύ πράγμα στην ζωή. Σε μπολιάζει με μια αίσθηση επιτυχίας, διαφοροποίησης από τους άλλους. Νομίζεις ότι κάτι είσαι. Όσο συγκροτημένος και να είσαι αυτό το κάτι είσαι σε οδηγεί σε οδυνηρούς δρόμους. Από την μια είσαι τυχερός, από την άλλη φτιάχνεις ένα κάστρο που μέσα στο οποίο…

    (13) …γίνεσαι αλαζόνας…

    Ναι… αλλά ξέρετε με βλέπετε επιφυλακτικό στις έννοιες γιατί ποτέ δεν μπορώ να πω ότι ήμουν μόνο αλαζόνας. Δηλαδή γύρναγα στο σπίτι μου το βράδυ και είχα μια συναίσθηση του τι γίνεται. Ήξερα ότι δεν είμαι ο David Frost της δημοσιογραφίας, ότι δεν μπορώ να θεωρούμαι εγώ συνάδελφος αυτού του τύπου. Δεν είχα αρχίσει να χάνω το μέτρο. Αλλά… περνούσα ώρες της ημέρας που ήταν θεϊκές! Όχι μόνο ακουμπούσα τις φτέρνες του Θεού… είχα κρεμαστεί και πήγαινα να αναμετρηθώ μαζί του. Και κάνεις λάθος τεράστιο, βέβαια.

    (14) Και πώς συνέρχεσαι από αυτό;

    Δεν ξέρω να σας απαντήσω.. είναι μια στιγμή, μια έκλαμψη.

    (15) Την δικιά σας την στιγμή την θυμάστε;

    Βέβαια! Γυρίζω από Αμερική, κάνω στάση στο Παρίσι, όπου έχει πάει ο γιος μου με την  πρώην γυναίκα μου να μείνουν. Κοιμήθηκα το βράδυ μαζί τους, παρόλο που ήμουν χωρισμένος με την Χρυσούλα και τινάχτηκα στις 04:00 το πρωί όρθιος και είπα ότι δεν θα ξαναδώ το παιδί μου κάποια στιγμή. Αυτό είναι ο θάνατος.

    (16) Φοβηθήκατε ότι θα πεθάνετε…

    Δεν φοβήθηκα καθόλου! Ήμουν τόσο πολύ καθαρός. Συνειδητοποίησα ότι κάποια στιγμή δεν θα υπάρχω. Κάτι μπορεί να συμβεί οποτεδήποτε και δεν θα υπάρχω ξανά. Oι κοντινοί μου άνθρωποι θα μιλήσουν 3-4 φορές για μένα και μετά θα χαθώ. Ε, αυτό το πράγμα με απελευθέρωσε.

    (17) Πότε πιάσατε πρώτη φόρα πινέλο;

    Έπιασα πρώτη φορά πινέλο όταν ήταν μικρός ο γιος μου, ο  Κωνσταντίνος, για να παίξουμε. Και σιγά-σιγά με πήγε… Τα πρώτα μου έργα τέχνης θα μπορούσα να πω ότι είναι αποτυπωμένα στις σελίδες των δημοσιογραφικών μου σημειωματαρίων.

    (18) Στην πρώτη σας έκθεση στην Θεσσαλονίκη έμαθα ότι δεν θα δούμε μόνο πίνακες και γλυπτά…

    Ναι, μπορεί να δει κανείς και τραπεζομάντηλα, χαρτοπετσέτες, γόβες, φωτιστικά. Αντικείμενα καθημερινής  χρήσης, που θα τα πετούσαμε. Έχω μια ολιστική αντίληψη για την τέχνη. Για μένα τέχνη είναι μια προσθετική διαδικασία… πώς μεταμορφώνεις ένα απλό αντικείμενο, σε φορέα ευαισθησίας. Θέλω να επεμβαίνω στην ομογενοποίηση. Για μένα έργο τέχνης είναι αυτό που δημιουργεί ερωτήματα.

    (19) Εκφράζεστε καλύτερα με τις συνεντεύξεις ή με την ζωγραφική;

    Στις συνεντεύξεις είμαι γέφυρα, στη ζωγραφική  είμαι το φαινόμενο της ανοιχτής θάλασσας. Και τα δυο εξαιρετικά ενδιαφέροντα, αν κάτι βγαίνει από αυτά. Αλλά ως φαινόμενο ανοιχτής θάλασσα μπορείς να επιβιώσεις. Ως γέφυρα θα περάσει ένας πόλεμος και θα σε ισοπεδώσει.

    (20) Νιώθετε επιτυχημένος στην ζωή σας;

    Όχι, στη ζωή μου νιώθω ηττημένος αλλά ευτυχής! Δεν μου βγήκε όπως θα ήθελα…

    (21) Ηττημένος γιατί;

    Έχει ενδιαφέρον αυτή η  ερώτηση… Νιώθω ηττημένος γιατί  στα δικά μου μέτρα, στο δικό μου οικόπεδο νιώθω ότι υπάρχουν καλύτεροι από μένα. Ξέρω ότι δεν θα γίνω ποτέ ένας David Frost. Το προσπάθησα. Αλλά δεν μπορώ. Νιώθω ηττημένος γιατί έπεσα στην παγίδα της επιτυχίας και έχασα πολύτιμο χρόνο. Έχασα πολύτιμο χρόνο από την ευτυχία και θα το κουβαλάω σε όλη μου την ζωή αυτό, όπως κάποιοι κουβαλάνε πάνω τους την εξορία. Βγαίνουν τώρα οι νέοι πολιτικοί και λένε τέρμα οι διαχωριστικές γραμμές. Τα ακούνε όλοι όμως αυτά… Θα πεις τέρμα οι διαχωριστικές γραμμές σε αυτόν που ξόδεψε χρόνια από την ζωή του στην εξορία για αυτές; Τι λες; Ποιος θα τους τα δώσει πίσω; Ο χρόνος εκλάπη!! Πάει, τελείωσε.

    (22) Και τώρα; Τι χρειάζεται για να επιβιώσουμε  καλύτερα σε αυτήν την εποχή;

    Γιατί, τι έχει η εποχή;

    (23) Κρίση!

    Δεν υπάρχει κρίση. Η κρίση στην Ελλάδα υπήρχε πριν 15-20 χρόνια. Σε αυτόν τον τόπο η κρίση είναι μια ιστορία που ξέσπασε και την ζήσαμε μετεμφυλιακά. Δεν αποφασίσαμε ότι μετά την μάχη όλοι είμαστε μαζί. Χάσαμε την περίοδο της αποστασίας την έννοια του παραδείγματος. Ότι κάθε άνθρωπος πρέπει να κάνει κάτι για τον οποίο ο άλλος να νιώθει περήφανος. Ακούστε τώρα κάτι περίεργο… Όλος ο κόσμος λέει αυτήν την περίοδο: «Πρέπει όλοι να κάνουμε κάτι για τους άλλους.» Ναι, είναι της μόδας… Η δική μου  γνώμη δεν είναι αυτή. Η δική μου γνώμη είναι ότι αυτήν  την περίοδο πρέπει να καταλάβεις ότι χωρίς τους άλλους δεν είσαι  τίποτα! (Παίρνει το σημειωματάριό  μου και φτιάχνει ένα αμφίδρομο  σχήμα). Όχι-εγώ-κάνω-κάτι-για σένα= φιλάνθρωπος. Εγώ πρέπει να καταλάβω ότι δεν μπορώ να κάνω τίποτα χωρίς εσένα.

    (24) Η γενιά σας, της μεταπολίτευσης, δεν αξίζει όλα αυτά που της καταλογίζουν;

    Δεν πιστεύω  στις γενιές. Εγώ δεν δέχομαι ότι υπάρχει μια γενιά μεταπολιτευτική. Ποια είναι αυτή; Αυτή που έχει τα χαρακτηριστικά της Μαρίας Δαμανάκη και του Λαλιώτη ή αυτή της Ιωάννας Καρυστιάνη; Είναι πολύ εύκολο να ομαδοποιείς. […] Εδώ σε αυτόν τον τόπο τα ισοπεδώνουμε όλα. Μα δεν γίνεται να μην υπάρχει κανένας. Κάποιος έχει αφήσει μια ιστορία. Ο καθένας κάτι καλό έχει κάνει. Αναγνώρισέ το. Μπορείς να το πάρεις και συ και να το πας παραπέρα; Με γεια σου με χαρά σου. Αλλά δεν μπορεί να μην είναι τίποτα ο Λάλας. Δεν μπορεί να μην είναι τίποτα ο Κωστόπουλος. Ξαφνικά έπεσε ο Κωστόπουλος και δεν είναι τίποτα; Μπορείς να σταθείς κριτικά απέναντι του, το δέχομαι. Αλλά δεν μπορείς να αρνηθείς ότι υπήρξε. Δεν μπορείς να αρνηθείς ότι κάποια στιγμή υπήρξε η συνείδηση σου. Γιατί τον παρακολούθησες; Γιατί τον έπαιρνες; Γιατί τον αγόραζαν οι άνθρωποι; Γιατί ήταν ηλίθιος; Τους κορόιδεψε; Τους έκλεψε τα λεφτά; Εγώ εκείνη την περίοδο είχα αντίθετη άποψη, έβγαζα άλλου είδος περιοδικό, απευθυνόμουν σε άλλους ανθρώπους. Όποιος ήθελε πήγαινε εδώ, όποιος ήθελε εκεί, το καταλαβαίνω. Αλλά δεν μπορώ να πω τώρα, επειδή έχει πέσει κάτω ο Κωστόπουλος, ότι δεν ήταν τίποτα. Και ήταν όλοι οι άλλοι γύρω του, αυτοί που τώρα του ζητάνε αποζημιώσεις. Γιατί χωρίς αυτόν δεν θα ’χανε δουλειά χιλιάδες ανθρώπων. Δεν θα είχε φτιαχτεί μια κατηγορία ανθρώπων. Είναι που  αποφασίζεις να ρίξεις το φως. Λένε πολλοί πώς κατάντησε η κοινωνία…  Ξέρετε πόσα ενδιαφέροντα μυαλά υπάρχουν σήμερα; Πόσα ενδιαφέροντα πράγματα γίνονται γύρω μας; Όλοι αποφασίζουμε ότι επειδή πέφτει εκεί το φως είναι αυτή η ζωή, μα δεν είναι αυτή η ζωή. Σε λίγο θα αποφασίσουμε ότι ελληνική δημοσιογραφία είναι ο Τράγκας. Δεν έχω πρόβλημα με τον Γιώργο, ας κάνει ό,τι θέλει αλλά ελληνική δημοσιογραφία δεν είναι αυτό, όπως δεν ήταν και ο Κωστόπουλος. Υπήρχαν και κάποιοι άλλοι ταυτόχρονα. Είναι και ο Φώτης Γεωργελές, ήταν και ο Τσαγκαρουσιάνος κ.ο.κ. Απλά αποφασίζει πού θα ρίξεις το φως.

    (25) Ακόμα κι αν δεν υπάρχουν γενιές, σίγουρα υπήρξε όμως μια εποχή, όπου ζούσατε σε ένα μεγάλο πάρτι;

    Και σεις ζείτε σε ένα πάρτι! Τι είναι το βιοτικό επίπεδο; Ποιος αποφάσισε ότι το περισσότερο κρέας σε σχέση με τα φασόλια είναι καλύτερο βιοτικό επίπεδο; Δεν θέλω να φανώ αντιδραστικός αλλά ζούμε με αυτά τα στερεότυπα, το «δεν έχουμε επιλογές» και αυτό μας εμποδίζει να κάνουμε πράγματα. Το αν θα τρώμε ένα μπιφτέκι η τρία δεν είναι πτώση του βιοτικού μας επιπέδου. Πτώση του βιοτικού μας επιπέδου είναι να μην έχουμε ελευθερία.  Ας πούμε θέλω να κάνω μια έκθεση στο Μεξικό; Ποιος μου απαγορεύει να πάω; Μα θα μου πεις δεν υπάρχουν λεφτά για μεταφορικά, για εκτελωνισμό κτλ κτλ. Ε και; Ο Τσαρούχης δηλαδή πώς μετέφερε τα έργα του στο Παρίσι; Τα τυλίγεις σε ένα ρολό, τα βάζεις κάτω από την μασχάλη και πας… Δεν ξέρω αν καταλαβαίνετε τι θέλω να πω. Πώς δεν έχεις επιλογή, για παράδειγμα, να γίνεις ζωγράφος; Το εισιτήριο για το Παρίσι έχει πλέον λιγότερο από 100 ευρώ; Πας στο Παρίσι. Τρως μια τυρόπιτα κάθε μέρα, βρίσκεις μετά μια δουλειά στο Μακ Ντόναλτς, μένεις σε ένα υπόγειο, ζωγραφίζεις και κάποια μέρα σε ανακαλύπτει ένας τύπος από το Γκουγκενχάιμ και έτσι γίνεσαι διάσημος ζωγράφος. Αυτά συνέβησαν. Έτσι γράφεται η ιστορία, παιδιά! Δεν γράφεται με άνεση.

    (26) Και κάτι τελευταίο. Αν και δεν είστε  αρκετά μεγάλος για αυτήν την  ερώτηση (γέλια), πώς θέλετε να σας  θυμούνται οι άνθρωποι;

    Δεν θα με θυμούνται οι άνθρωποι. Είμαι πολύ μέτριος άνθρωπος για  να με θυμούνται. Αν θέλω κάτι να μείνει από μένα σε όσους με γνώρισαν είναι η ανησυχία μου.

    _ _ _ _ _

    (Συνεχίζεις με τις Δραστηριότητες)

     

    Συνοψίζοντας:

    Το τελευταίο κρίσιμο βήμα μετά τη συλλογή των στοιχείων είναι η σκέψη. Πριν μια ιστορία γίνει άρθρο, ο δημοσιογράφος πρέπει να σταματήσει και να σκεφθεί το επίκεντρο της ιστορίας του. Η εστίαση στα σημαντικά και η απόρριψη των περιττών θα τον βοηθήσει στην όλη εστίαση του άρθρου του.

    Η ανάλυση δημοσιευμένης συνέντευξης (ιδιαίτερα αν την συνέντευξη δίνει – αντί παίρνει - δημοσιογράφος ειδικός στις συνεντεύξεις) προσφέρει πολλές αφετηρίες σκέψης.

     


    Βιβλιογραφία:

    • The art of the interview

    https://gijn.org/2014/02/07/the-art-of-the-interview/

     


Ε4 - Μάθημα 2οΕνότητα 5